Mükemmel bir yüzey hazırlığı ve doğru boya seçimi, yanlış hava koşullarında yapılan bir uygulamayla boşa gidebilir. Çelik yüzeyde gözle görülmeyen ince bir nem filmi bile yapışma kaybına, kabarmaya ve kumlanmış yüzeyde hızlı pas oluşumuna (flash rust) yol açabilir. Bu nedenle uygulama öncesinde ve sırasında ortam koşulları ölçülmelidir.
Çiy noktası nedir?
Çiy noktası, havadaki su buharının yoğuşarak sıvı hale geçtiği sıcaklıktır. Çelik yüzeyin sıcaklığı çiy noktasına yaklaştığında yüzeyde yoğuşma oluşur. Özellikle sabah saatlerinde, gece soğuyan çelik yüzeyler hava sıcaklığından daha soğuk olabilir.
3°C kuralı
Koruyucu kaplama uygulamalarında genel kabul gören kural: yüzey sıcaklığı, çiy noktasının en az 3°C üzerinde olmalıdır (ISO 8502-4). Bunun yanında birçok boya için bağıl nemin belirli bir değerin (sıklıkla %85) altında olması istenir. Kesin sınırlar ürünün teknik bilgi föyünde belirtilir.
Ölçülmesi gereken değerler
| Parametre | Neden ölçülür? |
|---|---|
| Hava sıcaklığı | Çiy noktası hesabı ve boyanın kürlenmesi için |
| Bağıl nem (%) | Yoğuşma riski ve bazı boyaların (ör. çinko silikat) kürlenmesi için |
| Yüzey sıcaklığı | Yoğuşma riskini belirleyen asıl değer |
| Çiy noktası | Yüzey sıcaklığı ile arasındaki farkın kontrolü |
| Rüzgar hızı (sahada) | Kuru püskürtme ve boya kaybı riski |
Nasıl ölçülür?
Geleneksel yöntem sling psikrometre ve tablo kullanmaktır. Günümüzde dijital çiy noktası ölçerler hava sıcaklığı, bağıl nem, yüzey sıcaklığı ve çiy noktasını aynı anda ölçüp farkı otomatik hesaplar; ayrıca belirli aralıklarla kayıt alarak raporlama yapılmasını sağlar. Elcometer ölçüm cihazları sayfamızda bu cihazları inceleyebilirsiniz.
Pratik öneriler
- Ölçümleri uygulamaya başlamadan önce ve gün boyunca düzenli aralıklarla tekrarlayın.
- Gölgede ve güneşte kalan yüzeylerin sıcaklıkları farklı olabilir; birden fazla noktadan ölçün.
- Tank içi ve kapalı alanlarda nem alma ve ısıtma ekipmanları koşulları kontrol altına almaya yardımcı olur.
- Tüm ölçümleri tarih ve saatle kayıt altına alın; olası bir kaplama hatasında en önemli kanıt bu kayıtlardır.
Uygulama koşullarının takibi ve raporlanması, boya inspection hizmetimizin temel adımlarından biridir.
Çiy noktası ölçer ve inspection ekipmanları
Fresko Yapı; Graco, Elcometer ve International Paint’in Türkiye yetkili distribütörüdür. Bize 444 8 129 numarasından ulaşabilirsiniz.
